Makala hii imepangwa kwa hatua zinazosomeka na kutekelezeka shambani.
Parachichi ni zao la muda mrefu; kosa la kuchagua aina, eneo au miche linaweza kugharimu miaka. Mkulima aanze na soko, udongo, maji na mpango wa matunzo.
Makala hii imechochewa na mjadala wa JamiiForums, kisha imeandikwa upya kwa mtazamo wa vitendo wa mkulima na mfugaji wa Tanzania. Haiahidi faida ya haraka; inakupa njia ya kupima uamuzi wako.
Chagua aina kwa soko na eneo
Aina zinazopendwa sokoni si lazima zifanye vizuri kila mwinuko au hali ya hewa. Uliza wanunuzi wanahitaji ukubwa, muda wa kuvuna na ubora gani.
Miche itoke kitalu kinachotambulika na iwe na afya ya mizizi; epuka miche isiyo na historia.
Udongo na maji
Pima udongo, boresha mifereji na epuka sehemu inayotuamisha maji. Mti mchanga unahitaji ratiba ya maji inayolingana na msimu na aina ya udongo.
Matawi na majani yaliyolala chini ya mti yaondolewe kwa usafi na uhifadhi wa unyevu unaodhibitiwa.
Magonjwa na uchavushaji
Kagua mizizi, shina, majani na matunda mara kwa mara. Dalili zisizoeleweka zithibitishwe na afisa ugani kabla ya kutumia dawa.
Panga aina na nafasi zinazosaidia uchavushaji; maua mengi bila huduma sahihi hayahakikishi mavuno.
Baada ya mavuno
Vuna kwa ukomavu unaokubalika, epuka kuumiza tunda na panga grading, vifungashio na usafiri. Mkataba wa mnunuzi ueleze daraja na malipo.
Makosa ya kuepuka
- Kutegemea kichwa cha habari au video moja
- Kuanza bila bajeti ya hasara na muda wa kusubiri
- Kutohifadhi risiti, vipimo, mikataba na rekodi
- Kupuuza usalama, afya, sheria na mazingira
Checklist ya utekelezaji
- Thibitisha chanzo na mtaalamu wa eneo
- Andika bajeti na kipimo cha mafanikio
- Fanya jaribio dogo kabla ya kupanua
- Rekodi gharama, ubora, mavuno na malipo
- Panga mnunuzi na hatua ya baada ya mavuno
Vyanzo na usomaji zaidi
Maudhui haya ni uandishi wa asili wa Kilimo Tanzania; hayajanakili maandishi wala picha ya chanzo.
