Makala hii imepangwa kwa hatua zinazosomeka na kutekelezeka shambani.
Mbuzi wanaweza kutoa nyama, maziwa, mbolea na fedha, lakini “wanakula chochote” si mpango wa biashara. Faida huanzia kwenye malisho ya mwaka mzima, maji, uzazi unaodhibitiwa, afya na soko.
Chagua lengo la uzalishaji
Amua kama unalenga nyama, maziwa au kuzalisha mbegu. Chagua aina inayofaa mazingira na uwezo wako wa chakula. Aina yenye uzalishaji mkubwa lakini inayohitaji lishe usiyoweza kuipata inaweza kukupa hasara kuliko mbuzi wa kienyeji aliyeboreshwa kwa uteuzi.
Banda kavu na lenye hewa
FAO inaeleza kuwa banda la mbuzi linapaswa kutoa ulinzi dhidi ya jua na mvua, hewa nzuri na mifereji. Sakafu yenye unyevu huongeza matatizo ya kwato na vimelea. Banda lisihitaji kuwa la gharama kubwa, lakini liwe rahisi kusafisha, lisilo na ncha kali na lenye nafasi ya kuwatenga wagonjwa au majike wanaozaa.
Malisho na maji
Panga malisho kabla ya kununua kundi. Changanya majani, vichaka vinavyofaa, mabaki salama ya mazao na virutubisho kulingana na ushauri wa lishe. Weka akiba ya kiangazi. Maji safi na madini yanahitajika; upungufu wa chakula na maji ni miongoni mwa changamoto zilizoripotiwa kwa mifumo ya mbuzi Tanzania.
Afya na biosecurity
Tenga mbuzi wapya kabla ya kuwaunganisha. Panga chanjo na udhibiti wa minyoo na afisa mifugo; usitoe dawa ya minyoo kwa ratiba bila kujua hali, kwa sababu usugu wa dawa ni tatizo. Kagua hamu ya kula, kinyesi, macho, kupumua na kwato kila siku.
Uzazi, soko na rekodi
Andika wazazi, tarehe za kupandisha na kuzaa, watoto waliozaliwa na vifo. Epuka dume moja kupandisha binti zake kwa muda mrefu. Pima uzito au tumia vipimo vinavyokubalika kufuatilia ukuaji. Panga wanunuzi na msimu wa bei kabla ya kuongeza kundi.
Vyanzo vya marejeo
Mada ya JamiiForums: Mbuzi ni fursa. Makala hii ni mpya na yenye marejeo.
